26 lutego 2014

Baletnica z trawnika - babka lancetowata


Pewnie każdy spotkał babkę lancetowatą, choćby na trawnikach koszonych tylko od czasu do czasu. Właściwie tam, a nie na łąkach ją spotykałam. Tak właśnie było. Być może lubi ona towarzystwo traw, albo jest bardziej wybredna co do podłoża? Kwiaty babki lancetowatej, zwanej też wąskolistną, koniczynową i m.in. skołorzęcią nie bardzo rzucają się w oczy - białawe drobinki trzęsą się wokół kłosa przy najlżejszym podmuchu. Ale gdy przyjrzeć się im z bliska - ten biały obwarzanek maleńkich kwiatków przypominał mi spódniczkę tańczącej baletnicy. Wcześniej nawet nie przypuszczałam, że mają w sobie tyle eterycznego uroku.

Babka lancetowata, babka wąskolistna (Plantago lanceolata L.) - bylina z rodziny babkowatych preferuje gleby lekkie i przewiewne, czarnoziemy oraz gleby gliniasto-piaszczyste.
Babka lancetowata, babka wąskolistna (Plantago lanceolata L.) - jej kwiatki są drobne, niepozorne, białe do brunatnoróżowych, zebrane w gęsty, kulisty lub walcowaty, brunatny kłos.
Babka lancetowata, babka wąskolistna (Plantago lanceolata L.) w medycynie ludowej zalecana jest w leczeniu chrypki, suchego, przewlekłego kaszlu, nieżytów przewodu pokarmowego oraz dróg moczowych.
Babka lancetowata, babka wąskolistna (Plantago lanceolata L.) - kwiatki osadzone w suchobłoniastych przysadkach.
Babka lancetowata, babka wąskolistna (Plantago lanceolata L.) rośnie na łąkach, trawnikach, pastwiskach, przydrożach, zboczach, polanach i torfowiskach, a także w uprawach.
Babka lancetowata (Plantago lanceolata L.) - pędy kwiatonośne osiągają wysokość do 40 cm.
Kwitnie od maja do sierpnia, a nawet do września.
Babka lancetowata (Plantago lanceolata L.) - po przekwitnięciu kwiatów dojrzewają nasiona. Jedna roślina wydaje 1-1,5 tys. nasion.
Babka lancetowata (Plantago lanceolata L.) - liście długie, ciemnozielone, czerwono nabiegłe, równowąskie, lancetowate, u nasady zwężone w rynienkowaty owłosiony ogonek, skupione są w przyziemne rozety.
Babka lancetowata (Plantago lanceolata L.) - pędy kwiatonośne osiągają wysokość do 40 cm.
Kwitnie od maja do sierpnia, a nawet do września.



----------------------------




Babka lancetowata, babka wąskolistna (Plantago lanceolata L.) – pospolita w Polsce trwała bylina należąca do rodziny babkowatych (Plantaginaceae Juss.). Nazwa gatunkowa lanceolata wywodzi się od kształtu blaszki liściowej - „mała włócznia”.
Gatunek bardzo zmienny, przystosowuje się do różnych warunków, został rozwleczony na wszystkie kontynenty.

Inne nazwy babki lancetowatej: babka długa, babka zaostrzona, babka koniczynowa, języczki polne, języczki psie, żywiec, baranie języczki, łozorki, kopiczki, skołorzęć.

Występowanie - w stanie dzikim w całej niemal Europie, w Afryce północnej oraz w Azji zachodniej aż do Himalajów i jej części środkowej. Jako gatunek zawleczony występuje w Ameryce Północnej, Środkowej i Południowej, na Hawajach, w Australii i na Madagaskarze.

Pęd - pod powierzchnią krótkie kłącze. W czasie kwitnienia wyrastają pędy kwiatonośne osiągające wysokość od 10 do 40 cm. Pędy kwiatostanowe wyrastają począwszy od drugiego roku wegetacji.

Liście - długie, ciemnozielone, czerwono nabiegłe, równowąskie, lancetowate, u nasady zwężone w rynienkowaty owłosiony ogonek, skupione są w przyziemne rozety. Liście mają 3–7 równoległych nerwów. Blaszka liściowa przeważnie całobrzega, rzadko z nielicznymi ząbkami. Liście są o smaku gorzkawym i ściągającym.

Kwiaty - z rozetek liściowych wyrasta jedna lub kilka bezlistnych szypułek kwiatostanowych o 5 głębokich bruzdach. Szypułka jest prosto wzniesiona lub podnosząca się. Kwiatki są drobne, niepozorne, białe do brunatnoróżowych, zebrane w gęsty, kulisty lub walcowaty, brunatny kłos. Kwiatki osadzone w suchobłoniastych przysadkach. Korona zrosłopłatkowa, ma krótką rurkę i cztery płatki.
Kwitnie od maja do sierpnia (września).

Owoce   -  gładkie, błyszczące, czerwonobrunatne nasiona w kształcie czółenek osadzone są po 1–2 w jajowatej torebce. Owoc to dwunasienna torebka z wieczkiem w dolnej części. Jedna roślina wydaje około 1000 nasion.

Korzenie - liczne, wiązkowe.

Siedliska - rośnie na łąkach, trawnikach, pastwiskach, przydrożach, zboczach, polanach i torfowiskach, a także w uprawach. Najczęściej zachwaszcza koniczynę i lucernę, rzadziej len, zboża jare i ozime. W stanie naturalnym występuje w Polsce coraz rzadziej ze względu na stosowanie herbicydów. W polskich Tatrach spotykana do wysokości 1367 m n.p.m.Preferuje lekkie i przewiewne gleby, czarnoziemy i gleby gliniasto-piaszczyste.

Cechy charakterystyczne babki lancetowatej (wąskolistnej):
  • - ma najwęższe liście spośród wszystkich gatunków babki
  • - głęboko bruzdowana szypułka kwiatowa
  • - liście są wyraźnie lancetowate
  • - łodyżka podliścieniowa i ogonki liściowe są czerwono nabiegłe

Właściwości lecznicze babki lancetowatej – w medycynie ludowej zalecana w leczeniu chrypki, suchego, przewlekłego kaszlu, nieżytów przewodu pokarmowego oraz dróg moczowych. Gotowane korzenie podawano w leczeniu malarii, a liście lub ich miazgę podawano na rany skóry (przyspieszają gojenie się ran i regenerację naskórka). Nasiona wykorzystywane są jako środek przeczyszczający.
Więcej o właściwościach leczniczych można przeczytać w Wikipedii i na wielu innych stronach poświęconych ziołolecznictwu.

Gatunek należy do podrodzaju Psyllium i sekcji Lanceifolia. W Polsce występuje w 2 podgatunkach:
  • P. laneceolata L. subsp. lanceolata – liście nagie lub słabo owłosione, walcowaty kłos wyrastający na wyraźnie 5-kanciastej szypule o wysokości do 1 m.
  • P. laneceolata L. subsp. sphaerostachya (Wimmer et Grab.) Hayek – liście silnie, wełnisto owłosione (przynajmniej u nasady), kłos kulistojajowaty. W klasyfikacji zbiorowisk roślinnych gatunek charakterystyczny dla All. Vicio-lathyroidis-Potentillion.
Babka lancetowata tworzy mieszańce z babką średnią


babka lancetowata, babka wąskolistna, Plantago lanceolata, babka lancetowata zdjęcia opis, babka chwile zachwycone, babka lancetowata obrazy informacje, rośliny babkowate, babka długa zdjęcia opis, języczki polne roślina zdjęcia, języczki psie roślina, skołorzęć roślina zdjecia opis

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz