Mój ogródek chwastów

Lubię ogrody, te... czyjeś, do których wolno mi zaglądać i podziwiać. Własnego nie posiadam, bo jakoś nie miałam ochoty uwiązywać się przy jednym kawałku ziemi. Lubię wędrować i poznawać nowe miejsca albo też co jakiś czas odwiedzać te znane i ulubione. Nie odczuwam też najmniejszego powołania do pielenia grządek. Tak jakoś mam, że lubię chwasty i zwykłe rośliny łąkowe - od lat się nimi zaChwycam.
Że też wcześniej nie wpadłam na taki pomysł (albo nie dojrzałam do niego)! Teraz jednak już go zrealizowałam i bardzo się z tego cieszę. Mam własny ogródek! Co prawda, tylko na balkonie, za to jaki!  :-) 

Różanka w poznańskim Botaniku

Na próżno szukałam szczegółowych opisów wyglądu poznańskiego Ogrodu botanicznego, a przede wszystkim Różanki, w której tego roku spędziłam sporo czasu, podziwiając i fotografując kwiaty róż (oczywiście w celach dokumentacyjnych, jakże by inaczej!). Niestety, opisy, jeśli w ogóle istnieją, to są bardzo ubogie, a o Różance nie wspomina nawet Wikipedia.
Odnowiona kilka lat temu poznańska Różanka ma kształt połówki plastra pomarańczy. Pośrodku długości "cząstek" biegnie dodatkowa półkolista ścieżka). W tak utworzonych kwaterach posadzono kilka tysięcy krzewów róż z ponad dwudziestu odmian (25-30), których, być może, będzie przybywać. Są one pogrupowane kolorystycznie od białych, poprzez różne odcienie żółtych, różowych do czerwonych. Od czasu do czasu fotografowałam fragment Różanki i tak oto nazbierało mi się trochę kadrów, które częściowo ilustrują wygląd tego miejsca.

Żółte i różowe kwiaty z Botanika

Przedstawiam dziś m.in. kilka nieprezentowanych dotąd gatunków roślin z Ogrodu Botanicznego, zilustrowanych zdjęciami poglądowymi.

Rudbekia owłosiona, rudbekia ostra (Rudbeckia hirta L.) - gatunek byliny należący do rodziny astrowatych. Dorasta do 80 cm wysokości. Łodygi sztywne, grube, pokryte szorstkimi włoskami. Liście długości 10 cm., lancetowate, grubo ząbkowane,– owłosione. Kwiaty złociste, duże. Wyhodowano wiele odmian.

Rudbekia owłosiona, rudbekia ostra (Rudbeckia hirta L.) - kwiaty złożone z ciemnych, niemal czarnych kwiatów rurkowych otoczonych intensywnie żółtymi, pomarańczowymi, bądź czy rdzawo-czerwonymi kwiatami języczkowymi. Kwitnie długo – od początku lipca do połowy października.

Letnie ogródki #8

Nic nie trwa wiecznie, nawet "moje" lato - powoli sączone i wspominane. To już ostatnia wyprawa do ogródków działkowych. We wrześniu przejrzałe lato wydało ostatnie owoce i, tracąc coś ze swej bujności i intensywności barw, z każdym dniem coraz dobitniej dawało znaki, że odchodzi.
Mamy jednak luty, bura jesień i kawał zimy minęły, za kilka tygodni nadejdzie wiosna... Tą myślą staram się dodać sobie otuchy, ale doprawdy, mizernie mi to wychodzi.

Bukszpan

Nawłoć, wiesiołek dwuletni

Kwiaty i nie-kwiaty z Botanika

Czas na przedostatnią porcję zdjęć z Ogrodu Botanicznego, które trochę przeleżały, bowiem zidentyfikowanie niektórych roślin trwało długo. Tym razem przedstawiam rośliny, które albo już przekwitły, albo mają niewielkie, bądź niepozorne kwiaty. Wyglądają jednak interesująco - a to ze względu na ładne owocostany lub liście, albo też owe niewielkie kwiatki zebrane w dekoracyjne kwiatostany.
    Na początek żeleźniak żółty. Chyba nigdy nie widziałam jak kwitnie, za to jasnozielone kule (pozostałości kwiatostanów) rozmieszczone piętrowo na prostej łodydze, prezentowały się wspaniale.

Żeleźniak żółty, żeleźniak Russela (Phlomis russeliana (Sims) Lag. ex Benth), zwany szałwią jerozolimską - gatunek byliny z rodziny jasnotowatych. Pochodzi z górskich rejonów Turcji i Syrii. Dorasta do wysokości 90 cm. Szarozielone, sercowate lub jajowato-lancetowate liście są z wierzchu szorstko owłosione, od spodu pokryte białym nalotem, brzegiem ząbkowane (długość do 20 cm)

Żeleźniak żółty, żeleźniak Russela (Phlomis russeliana) - posiada charakterystyczne, piętrowe kwiatostany osadzone na sztywnych, silnie omszonych pędach. Kwiaty są zebrane w gęste, wielokwiatowe nibyokółki osadzone na pędach w 3-5 piętrach.

Letnie ogródki #7

W ogródkach ostało się jeszcze trochę kwitnących roślin, mimo, że trwał już wrzesień. Zmierzch zapadał wcześniej, miałam więc coraz mniej czasu (i światła) na robienie zdjęć. Jednak podczas lata nabrałam sporo wprawy w "rozeznawaniu terenu". Zdałam się też na intuicyjne wyczucie - jeden rzut oka musiał wystarczyć do oceny potencjalnego kadru. Więcej czasu zabierało mi zlustrowanie otoczenia i zachowanie dyskrecji, potem - pstryk! i w drogę. Spacerkiem, jak gdyby nigdy nic...
Aż żal... przecież nie robiłam nic złego.

Ślazówka letnia (Lavatera trimestris) - gatunek rośliny jednorocznej należący do rodziny ślazowatych. Wyhodowano kilka odmian różniących się barwą kwiatów - od białej do różnych odcieni różu.

Floks wiechowaty, dalia ogrodowa, aksamitka, rudbekia owłosiona, szparag lekarski, słonecznik zwyczajny, bukszpan, winorośl.

W egipskim ogrodzie #3

Dziś mały ukłon w stronę zimy, która w ostatnich dniach raczy nas śniegiem. Chociaż zabieram Was do egipskiego ogrodu, rośliny które dzisiaj przedstawiam mają kwiaty o barwie białej lub znaczną domieszkę bieli.

Plumeria biała (Plumeria alba L.) – gatunek niewielkiego drzewa z rodziny toinowatych. Pochodzi z Karaibów. Jedna z bardziej rozpowszechnionych i popularnych roślin ozdobnych w strefie tropikalnej. Kwitną już młode osobniki.

Plumeria biała (Plumeria alba L.) – kwiaty 5-płatkowe, woskowate, okazałe (ok. 7,5 cm średnicy). Korona biała z żółtym środkiem, zrosłopłatkowa. Kwiaty zebrane w szczytowe wierzchotki. Pozbawione nektaru kwiaty silnie pachną w nocy, wabiąc zapylające je ćmy. Kwitnie od wiosny do jesieni. Owocami są mieszki umieszczone w parach na wspólnej osi.

Letnie ogródki #6

Zauważyliście, że dzień nieco się wydłużył? Już o około 20 minut! To niewiele, ale mając w pamięci przysłowie "Ziarnko do ziarnka, a zbierze się miarka", czuję się nieco podbudowana. Każdego dnia słońce wstaje o minutkę wcześniej i zachodzi później - o jakieś półtorej minuty.
Na koniec stycznia dzień będzie dłuższy jeszcze o godzinę! 
I pomyśleć, że większość tych zdjęć zrobiłam w godzinach późnopopołudniowych, gdy ogródki zaczęły pustoszeć, a ich właściciele, zmęczeni upałem, udali się do swoich domów na... kolację. Było to dawno, dawno temu, za siedmioma czy ośmioma miesiącami, gdy dni były dłuuugie i bardzo ciepłe, w krainie pełnej kwiatów i kolorów...

Dalia zmienna, dalia ogrodowa, georginia ogrodowa, giergona, wielgonia i wielgoń (Dahlia hybr.) – mieszaniec powstały ze skrzyżowania dalii: D. coccinea × D. pinnata, a w powstaniu niektórych odmian wzięły udział także inne gatunki. Nie rośnie dziko, jest uprawiany jako ogrodowa roślina ozdobna.

Rudbekia owłosiona, floks wiechowaty, dalia zmienna, kosmos podwójnie pierzasty, lawenda

Letnie ogródki #5

W ogródkach rozpoczął się właśnie letni szczyt. Zaczęły dojrzewać owoce, choć kwitnących roślin nie brakuje. Jest tak słonecznie i ciepło, że chyba pozwolicie zaprosić się na kolejny spacer...?
Na razie tego nie widać, jednak wędrówka słońca po nieboskłonie zaczęła się wydłużać. Wiem, że nie będzie lekko, bo zima ledwie podpisała listę obecności kluczami dzikich gęsi mknących na południe i, jak dotąd, niewielkimi mrozami oraz sporadycznymi opadami śniegu. Najzimniejszy okres roku jeszcze przed nami, cóż więc pozostaje?
   Słyszałam o metodzie uśmierzania bólu u ludzi poparzonych, którym podczas zmiany opatrunków pokazuje się zdjęcia lub filmy przedstawiające mroźne, skute lodem krainy. Idąc tym tropem pokładam nadzieję, że choć przez chwilkę poczujecie, przynoszący ulgę, ciepły powiew lata.

Powojnik włoski (Clematis viticella) - gatunek rośliny z rodziny jaskrowatych (Ranunculaceae Juss.). Istnieje ponad 200 odmian tego gatunku (link, link, link). Kwitną bardzo długo i obficie od lata do jesieni na tegorocznych pędach.

Słoneczniczek szorstki, nawłoć kanadyjska, jabłoń

W egipskim ogrodzie #1

Z pobytów w Egipcie zebrała mi się spora kolekcja zdjęć roślin, których wcześniej nie widziałam lub znałam tylko z wersji doniczkowej, a więc raczej karłowatej, żeby nie powiedzieć - rachitycznej. Jest ich tyle, że trzeba było podzielić je na kilka części. Większość prezentowanych dzisiaj roślin jest, po prostu, zielona.

Kariota łagodna, palma orzechowa (Caryota mitis) – gatunek rośliny z rodziny arekowatych, pochodzący z południowej Azji. Ma krzaczastą postać - złożona jest z wielu gęsto rosnących łodyg o wysokości 6-7 m i średnicy 8-15 cm. Rośnie dość szybko; wraz z liśćmi osiąga do 10 m wysokości.

Kariota łagodna, palma orzechowa (Caryota mitis) – liście wyprostowane, o długości ok. 2,4(3) m i szeroko rozstawionych i postrzępionych na końcu listkach. Jasnozielone listki przypominają płetwę ogonową ryby.

Letnie ogródki #4

Nie wierzę kalendarzowi i już! Jaki grudzień, jaka szaruga? Nic to, nie będę się przejmować! Wracam do letnich ogródków - tam świeci słońce i jest bardzo ciepło. Wszędzie jest kolorowo, kwitnące rośliny roztaczają zapachy, a dni są długie... Trwa lipiec.

Rudbekia owłosiona, floks wiechowaty, lawenda wąskolistna  

Powój polny (Convolvulus arvensis L.) - gatunek byliny należący do rodziny powojowatych. Kwitnie od maja do października.

Ogród (p)o(d)glądany

Od czasu do czasu bywam w miejscu skąd widać zabudowania i przylegające do nich ogrody. Pewnego razu, a było to ubiegłej zimy, gdy spadł śnieg - dostrzegłam i spodobał mi się pewien geometryczny układ, jaki tworzyły ogrodzenia posesji i dachy domów. Tak to się zaczęło - z lekkim zdumieniem obserwowałam jak wygląd ogrodu zmienia się pod względem wegetacji roślin (a także w zależności od pory dnia i pogody) i... zaczęłam fotografować ten sam fragment w pewnych odstępach czasu.
Każdy wie, że wraz z porami roku zmienia się wygląd drzew, nadchodzi (i przemija) czas kwitnienia roślin. Jedne zmiany następują powoli, inne przebiegają dynamicznie, czasem z dnia na dzień. Kto nie wierzy, niechaj teraz się przekona  :-) 
W okresie jesiennej szarugi, tej martwoty i bezbarwności, aż prosi się, by rozpocząć ów cykl od pokrzepiającego kadru wiosennego. Krąg czasu i tak zostanie zamknięty. Spójrzcie - tak było i tak będzie.

24 kwietnia

10 maja

Letnie ogródki #3

Baczne, choć z oczywistych względów, nieco ukradkowe przyglądanie się ogródkom działkowym zaowocowało dostrzeżeniem i późniejszym poznaniem kilku roślin ozdobnych. Tym razem, między innymi, przedstawiam uroczą ślazówkę letnią.
Zapraszam na kolejny, lipcowy spacer po ogródkach. Chwilami zdawało mi się, że zwiedzam ogród botaniczny, tyle było tam kolorów i rozmaitości. Szkoda tylko, że nie miałam większej swobody.

Ślazówka letnia (Lavatera trimestris) - gatunek rośliny należący do rodziny ślazowatych. Dorasta do 0,6-1 m wysokości. Pędy pokryte są szorstkimi, długimi, białymi włoskami. Liście 3-5-klapowane, sercowate lub nerkowate, także szorstko owłosione.

Ślazówka letnia (Lavatera trimestris) - kwiaty pięciopłatkowe, płasko lejkowate, o średnicy 4-6 cm, barwy różowej, żyłkowane u nasady, z purpurową plamą w kształcie gwiazdy. Odmiany ślazówki mają różne kolory kwiatów - od białego, przez różowy do fioletowego i karminowoczerwonego. Kwitnie od lipca do września.

Drzewa z Botanika

Nie da się wszystkiego zobaczyć i spamiętać, dlatego dziś pokazuję zaledwie kilka gatunków drzew rosnących w poznańskim Ogrodzie Botanicznym. Takich, które w jakiś sposób zwróciły moją uwagę.
Na początek drzewo z jasnozielonymi pomponami. To kasztan jadalny, można by rzec - słynny. Wiecie chyba, na którym palcu kasztany są najlepsze?

Kasztan jadalny (Castanea sativa Mill.) – gatunek drzewa z rodziny bukowatych (Fagaceae Dumort.). Dorasta do 35 m wysokości. Pień pokryty brunatną, głęboko spękaną korowiną. Korona gęsta, kulista. Młode pędy delikatnie omszone, później nagie (7 września)

Kasztan jadalny (Castanea sativa Mill.) – liście ustawione w dwóch prostnicach, młode pod spodem delikatnie omszone, potem nagie, sztywne. Blaszka liściowa piłkowana o ilości nerwów równej ilości ząbków. Liść długości 10-25 cm podłużnie lancetowaty, o nasadzie szerokoklinowatej. Owocem jest orzech, którego okrywa zielona kupula, pokryta gęstymi, ostrymi kolcami, pękająca 3-4 klapami, zawierająca 2 lub 3 nasiona. (4 sierpnia)

Letnie ogródki #2

Znów zaglądam do kolorowych ogródków działkowych, które latem urzekły mnie swą sielskością i coraz rzadziej spotykaną (bo zanikającą) malowniczością. W miejsce starych, drewnianych altanek służących głównie do przechowywania narzędzi ogrodniczych, na działkach powstają obszerne, murowane domki letniskowe (całoroczne?), w których przenocować może kilka osób. Same ogródki tracą swój pierwotny charakter, stając się zwyczajnym trawnikiem, miejscem do biesiadowania i grillowania lub zaparkowania samochodu. Na szczęście ostało się jeszcze sporo ogródków, w których czas jakby się zatrzymał. Eh, czyżbym została dokumentalistką z przypadku?

Hortensja (Hydrangea L.) – rodzaj niewysokich krzewów z rodziny hortensjowatych. Być może jest to hortensja piłkowana (Hydrangea serrata), choć równie dobrze może być to odmiana hortensji ogrodowej.

Krwawnik żółty, tawuła japońska, winorośl, floks wiechowaty. Żółtozielone rośliny po lewej - do ustalenia

Koper i fenkuł

Koper ogrodowy i fenkuł włoski (lub jak kto woli, koper włoski) to dwa gatunki roślin z rodziny selerowatych, należące jednak do innych rodzajów (koper i fenkuł). Pierwszy z gatunków spotkałam w ogródkach, ten drugi - w ogrodzie botanicznym. Oba są dość podobne, jednak odnotowałam kilka różnic. Wymienię choćby trzy, moim zdaniem, najbardziej "widoczne", a więc ułatwiające identyfikację:
1/ Wysokość - fenkuł włoski jest bardzo wysoką rośliną. Ten w Botaniku miał ze dwa metry (znacznie mnie przerastał), podczas gdy koper ogrodowy osiąga do 1-1,2 m wysokości.
2/ Zapach - koper pachnie koperkiem, a fenkuł - anyżem.
3/ Ogólny pokrój roślin (fenkuł bardziej rozgałęziony) i wygląd kwiatów w baldachach [gatunek przedstawiłam TUTAJ]
Najlepiej byłoby móc zobaczyć obie rośliny w naturze, ale jeśli to niemożliwe, pozostają zdjęcia. Najpierw przedstawiam koper ogrodowy:

Koper ogrodowy (Anethum graveolens L.) - gatunek rośliny należący do rodziny selerowatych (Apiaceae). Pochodzi prawdopodobnie z południowo-zachodniej Azji (28 czerwca)

Koper ogrodowy (Anethum graveolens L.) ma wiele nazw ludowych: kajzer, koper, koper ogrodowy zwykły, koper swojski, koper wonny, koperek, koperek wonny, kopr, kopr polski, kopr pospolity, kopr swojski, krop.

Letnie ogródki #1

Nawet nie wiem jak to się stało, że z łąk i nieużytków (których ubywa) zawędrowałam od ogródków. Najpierw tych przyblokowych, a później do działkowych. Z pewnością zwabiła mnie różnorodność kwitnących roślin, które, jak mi się początkowo wydawało, mogłam fotografować do woli. Jednakże ktokolwiek próbował takiej działalności, z pewnością szybko przekonał się, że wszelcy nieznani osobnicy, szwendający się po terenach działkowych z aparatem fotograficznym w ręku, są wielce podejrzani, zapewne o kradzież i szpiegostwo.
Trudno nie wzbudzać zbędnego zainteresowania, gdy dzierży się kawał lustrzanki, jednak udało mi się znaleźć sposób na tę niedogodność, dzięki czemu zebrałam sporą kolekcję ogródkowych kadrów, które będę co jakiś czas pokazywać w ramach jesienno-zimowej chromoterapii.
   Zaczęło się od fotografowania kwiatów, lecz szybko dostrzegłam malowniczość wielu ogródków. Te stare, cudne altanki i domki, prowadzące do nich chodniczki, własnym sumptem sklecone małe szklarnie i pergole, stoliczki, ławki, ręczne pompy do wody, węże ogrodowe i co tam jeszcze! A wszystko to w oprawie kolorowych kwiatów, krzewów, pnączy, drzewek owocowych, starych płotków i ogrodzeń. Zdjęcia nie oddadzą urody tych miejsc, musicie więc użyć wyobraźni.
Pomysł na obfotografowanie ogródków częściowo polegał na tym, że chodziłam tam w późnych godzinach popołudniowych, gdy właściciele poszli już do swych domów lub w dni nieco pochmurne. Niekiedy słońce było już nisko i skąpo oświetlało ogródki. Inną sprawą jest to, że nadal nie potrafię przyzwoicie fotografować (i obrabiać zdjęć!!), choć się starałam, w miarę możliwości. Mam nadzieję jednak, że skoro w nadchodzących miesiącach tak bardzo będzie nam brakować kolorów i ciepła, to przymkniecie oko na moje niedobory techniczne i uradują Was trochę te okruszki lata.
Żeby nie było, że jest o niczym, wymieniam nazwy roślin, które widać na zdjęciach. O ile będę je znała  :-) 

Rudbekia owłosiona, przymiotno białe, nawłoć kanadyjska, winorośl

Rudbekia owłosiona (Rudbeckia hirta L.), w tle przymiotno białe

Jeżówki i motyle

Dziś było pochmurno i prawie cały czas padało lub... siąpiło, a słońca było tyle, co na lekarstwo. Jutro ma być podobnie. Liście szybko opadają z drzew, pewnie złota jesień będzie krótka. Zresztą, i tak nie mam czasu, by się nią nacieszyć.
    Wcale nie jestem zadowolona ze swoich zdjęć (obróbka ciągle nie wychodzi mi tak, jakbym chciała, a może od początku jest coś nie tak, np. z balansem bieli), ale przeglądając te kadry przypomniałam  sobie wspaniałe chwile, jakie spędziłam latem w Botaniku. I, mimo wszystko, zrobiło mi się raźniej, czego i Wam życzę.

Rusałki (osetnik i pawik) na kwiatach jeżówki purpurowej (Echinacea purpurea (L.) Moench.)

Rusałki osetniki na jeżówce purpurowej (Echinacea purpurea (L.) Moench.)

Wrześniówka w Ogrodzie Botanicznym

Siódmego września było bardzo pogodnie i ciepło, więc wybrałam się do poznańskiego Ogrodu botanicznego. Widząc niektóre rośliny zielne uznałam, że tegoroczne lato, w sensie wegetacyjnym, było krótsze od poprzedniego o jakieś dwa lub trzy tygodnie. Na przykład jeżówki i dzielżany, które w ubiegłym roku zachwycały jeszcze w trzeciej dekadzie miesiąca, tym razem przekwitły już i uschły. Znalazłam jednak trochę kwitnących roślin, pójdę więc na kompromis i powiem, że tegoroczne lato było... inne. Zapraszam na kolejny spacer po Botaniku, zwłaszcza, że "odkryłam" kilka nowych roślin.
Oto urodziwa wierzbówka nadrzeczna, drugi gatunek z rodzaju wierzbówka, występujący w Polsce (wierzbówkę kiprzycę pokazywałam już kiedyś). Ma ładne, intensywnie różowe kwiaty o średnicy ok. 4 cm (moim zdaniem są większe niż u kiprzycy).

Wierzbówka nadrzeczna (Chamaenerion palustre Scop., syn. Ch. angustissimum (Weber) Sosn.) – gatunek rośliny z rodziny wiesiołkowatych (Onagraceae). Występuje na kamienistych brzegach górskich rzek i potoków, żwirowiskach oraz na hałdach.

Wierzbówka nadrzeczna (Chamaenerion palustre Scop.) – osiąga wysokość do ok. 70 cm, zazwyczaj 40 cm. Liście dość sztywne, wąskie, do 5 mm szerokości, wydłużone, podobne do liści rozmarynu.

W małych ogródeczkach

Pod koniec wiosny odkryłam maleńkie przyblokowe ogródki, które zachwyciły mnie rozmaitością rosnących tam kwiatów. W moim odczuciu ich urok polegał przede wszystkim na tym, że pośród kwiatów ogrodowych rosły tam także różne rośliny łąkowe, przez ogrodników i rolników zwane chwastami. Przedstawiam zatem czerwcowy miks ogrodowo-łąkowy.

Tojeść kropkowana (Lysimachia punctata L.) – gatunek rośliny wieloletniej z rodziny pierwiosnkowatych. W Polsce kwitnie od czerwca do sierpnia, długo i obficie.