18 lipca 2014

Srogoń baldaszkowiec atakuje


Przyglądając się rozłożystej kępie żmijowca, który właściwie już przekwita, na jednej z łodyg zauważyłam coś czerwonego. Z tej odległości to coś wydało mi się... dziecięcą czerwoną zapinką do włosów - czyżby ktoś ją przypiął do łodygi żmijowca? Po co? Zbliżyłam się - a to wielki, niemal dwucentymetrowy, czerwono-czarny pluskwiak dzierżący trzmiela! Nie widziałam samego momentu schwytania ofiary, jednak musiało stać się to chwilę wcześniej - trzmiel jeszcze poruszał odnóżami. Budzący respekt pluskwiak obejmował ciało trzmiela dwiema parami czerwonych nóg i już zatopił w nie swą kłujkę, by uśmiercić, a potem wyssać rozpuszczone wnętrzności zdobyczy. Starał się nie zmieniać pozycji, trzymając się żmijowca tylko tylnymi kończynami, a całe ciało wraz z ofiarą właściwie zwisało. Za to przednimi odnóżami obracał upolowanego trzmiela i co chwilę wkłuwał się w inne miejsce jego ciała.
W życiu nie widziałam takiego owada - to srogoń baldaszkowiec, zresztą dość rzadko spotykany. Jednak mnie sprzyjało szczęście - byłam we właściwym miejscu o właściwej porze (słoneczne, ciepłe popołudnie, zarośnięty nieużytek za parkingiem). Żałuję, że głowa srogonia nie jest bardziej widoczna. Niestety, krótkie, jasne włoski porastające głowę i przedplecze skutecznie ją rozmazywały w promieniach słońca. Nawet gołym okiem głowa pluskwiaka wydawała się jakby zapiaszczona lub obsypana pyłkiem.

Srogoń baldaszkowiec (Rhinocoris iracundus) - gatunek drapieżnego owada z rodziny zajadkowatych, z rzędu pluskwiaków.

Srogoń baldaszkowiec (Rhinocoris iracundus) osiąga wielkość od 13 do 18 mm. Ten okaz z pewnością miał 18 mm.
Z tym pluskwiakiem należy obchodzić się ostrożnie - może boleśnie ukąsić także człowieka.
Srogoń baldaszkowiec (Rhinocoris iracundus) posiada czerwono-czarne ubarwienie. W świecie zwierząt uchodzi za ostrzegawcze.
Srogoń baldaszkowiec chwycił ofiarę przednimi odnóżami, uśmierca ją jadem, a następnie wysysa (rozpuszczone?) wnętrzności. Służy temu duża trójczłonowa kłujka.
Srogoń baldaszkowiec (Rhinocoris iracundus) - jego skrzydła są w pełni wykształcone. Przednie odnóża są powiększone, mocniejsze - służą do chwytania i unieruchamiania zdobyczy
Srogoń baldaszkowiec (Rhinocoris iracundus) -imagines występują od maja do lipca, najczęściej na kwiatach roślin baldaszkowatych. Ja spotkałam go na żmijowcu.
Srogoń baldaszkowiec (Rhinocoris iracundus) - drapieżny, żarłoczny pluskwiak należący do rodziny zajadkowatych, rodzaj Rhinocoris. 


-----------------------


Zajadkowate (łac. Reduviidae, ang. assassin bugs) – rodzina owadów z podrzędu pluskwiaków różnoskrzydłych występujących głównie w strefie tropikalnej i subtropikalnej. Liczy 3-4 tys. gatunków, z czego około 20 występuje w Europie Środkowej. W Polsce występuje 9 gatunków z 6 rodzajów (dość rzadkie).
Charakterystyczne cechy pluskwiaków z tego rodzaju to długa, trójczłonowa kłujka i długie nitkowate czułki. Zajadkowate są owadami pasożytniczymi lub drapieżnymi. Polskie zajadkowate są "tylko" drapieżne.
Owady z rodziny zajadkowatych są uznawane za najżarłoczniejsze ze wszystkich pluskwiaków.
Różnorodne pod względem barwy i kształtu ciała pluskwiaki. Masywne, bądź smukłe.
Ubarwione czarno, szaro, brązowo, lub czerwono-pomarańczowo.
Czułki zbudowane z 4 głównych członów i wielu podsegmentów. Kłujka krótka, masywna i wygięta, potrafiąca przebić ludzką skórę. Przednie nogi często powiększone - służą do chwytania zdobyczy.


***********

Srogoń baldaszkowiec (Rhinocoris iracundus) - gatunek drapieżnego owada z rzędu pluskwiaków.
Występuje na terenie Europy (oprócz Anglii i Irlandii), także w Polsce jako jeden z dwóch gatunków z rodzaju Rhinocoris. [Drugi gatunek to srogoń napastnik (Rhynocoris annulatus)].
 
Aktywny w ciągu dnia, zwłaszcza w czasie słonecznej aury.
Długość ciała 13-18 mm.
Ubarwienie jaskrawe, ostrzegawcze czerwono-czarne.
Mocna budowa ciała. Głowa czarna, mała, podłużna, wypukłe oczy złożone, długie czarne czułki, czerwona trójczłonowa kłujka - aparat gębowy typu kłująco-ssącego służący do wysysania ofiar (innych owadów). 
Srogoń potrafi wydawać ćwierkliwe dźwięki pocierając kłujką o bruzdę znajdującą się pomiędzy biodrami przedniej pary nóg.
Podłużny odwłok i pokrywy skrzydeł czerwono-pomarańczowe, listewki odwłokowe pomarańczowo-czarne, nogi pomarańczowe/czerwone (okolice stawów czarne). Skrzydła w pełni rozwinięte.
 

Liczebność - rzadki. Czasem występuje liczniej, zwłaszcza na terenach suchych.
Istnieje wiele podgatunków srogonia baldaszkowca o zmiennym czerwono-czarnym rysunku na ciele.

Siedliska - najczęściej spotykany na kwiatach roślin baldaszkowatych lub innych roślinach na nasłonecznionych obrzeżach lasów różnego typu oraz na ekstensywnych użytkowanych łąkach.

Pokarm - różne owady: chrząszcze, muchówki, larwy.
Srogoń baldaszkowiec (a także srogoń napastnik) rzadko poluje aktywnie, zwykle czekając na roślinie, aż w pobliżu znajdzie się jakiś owad. Wówczas chwyta go przednimi odnóżami, uśmierca jadem, a następnie wysysa (rozpuszczone?) wnętrzności.

Czas występowania imagines - od maja do lipca.

Rozród - larwy pojawiają się w sierpniu i wrześniu, zimują w ściółce. Po pięciokrotnym linieniu, do lata osiągają dojrzałość płciową. Larwa ubarwiona podobnie do imago - drapieżna. Poluje na ziemi.

Srogoń baldaszkowiec jest blisko spokrewniony z gatunkiem srogoń duży (Rhinocoris personatus).

Larwy, jaja i dorosłych przedstawicieli srogoni można zobaczyć także na tych zdjęciach (link)

źródło 1, źródło 2, źródło 3, źródło 4

49003

srogoń baldaszkowiec zdjęcia opis, Rhinocoris iracundus, srogoń baldaszkowiec, Rhinocoris iracundus zdjęcia opis, srogoń baldaszkowiec chwile zachwycone, czerwony pluskwiak, czerwono czarny pluskwiak, czerwono czarny owad, zajadkowate, 

8 komentarzy:

  1. Wow, świetne zdjęcia, jestem pod duuużym wrażeniem, pozdrawiam,

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Dziękuję za słowa otuchy i również pozdrawiam

      Usuń
  2. Robaczek wybrał sobie ładne tło do Twojej sesji zdjęciowej, wyszło ślicznie i kolorowo:)
    Pozdrawiam :)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Żmijowiec, mimo, że jego kwiatostany mocno się już wydłużyły, co znaczy, że wydał już sporo kwiatów, nadal kwitnie i wygląda okazale. Ma też coraz więcej zakamarków, gdzie mogą zaczaić się różne drapieżne owady. Jak widać srogoń chętnie z tego korzysta. Pozdrawiam

      Usuń
  3. Cóż to za agresywny jegomość! Chyba go nie polubię ale zdjęcia fantastyczne!
    Miłego weekendu Aniko.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Dziękuję i przepraszam, ze odpowiadam dopiero teraz. Za to z weekendu jestem bardzo zadowolona :-)

      Usuń
  4. Właśnie dzisiaj ten stwór dziabnął mojego synka. Od lat obserwuję owady a tego pierwszy raz na oczy widziałam... :)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Współczuję synkowi. Ja również wcześniej nie widziałam takiego owada. A później? W ubiegłym roku jeden przyfrunął na źdźbło wysokiej trawy, ale gdy próbowałam podejść bliżej odleciał - cały pomarańczowoczerwony :-)

      Usuń