4 czerwca 2014

Rogulka - ostróżeczka polna


Jedna jedyna roślina, więcej nie widziałam! To ostróżeczka polna, zwana też rogulką, ostróżeczką zbożową, ostróżką polną, modrzewcem, a nawet... sroczką (pewnie ze względu na ten ogonek z tyłu kwiatu). Rośnie w pobliżu miejsca, gdzie fotografowałam pąki maków i zalęszczyce, a nieco dalej "tego drugiego" bodziszka kosmatego. Maki rosną na obrzeżu dużej kępy wyki ptasiej o fioletowych kwiatach. Kiedy pośród traw, kilka metrów dalej zamigotały mi te fioletowo-niebieskie kwiaty pomyślałam, że to także jest wyka. Jednak te kwiaty były pojedyncze - za małe jak na podłużne grona. Warto było podejść i przekonać się, co to za cudo - nigdy jeszcze nie widziałam tak zbudowanych kwiatów - z długą ostrogą.
Proszę wybaczyć mi, że nie udeptuję roślin dookoła, by zyskać większą głębię obrazu, że fotografuję niejako z przypadku. Robię tak (często), bo nie chcę niczego zmieniać, niszczyć zastanego porządku - układów i związków pomiędzy roślinami. Przepraszam wszystkie ślimaki, którym niechcący rozdeptałam skorupki. I pająki, którym zerwałam pajęczyny. I owady, które strąciłam lub spłoszyłam. Naprawdę nie chciałam, tylko nie widziałam was!
A wracając do ostróżeczki polnej - tak, jest chwastem, pięknym chwastem i do tego segetalnym, zagrożonym wyginięciem(!).  Znalazłam tylko jeden okaz - nie mogłam go zdemaskować przez usunięcie otaczającej roślinności. Nie chcę by trafił do jednodniowego bukietu - niechaj kwitnie i wydaje swoje owoce. Tam gdzie wyrósł.

Ostróżeczka polna (Consolida regalis) rośnie na brzegach dróg, wysypiskach, suchych ugorach oraz w zbożach.
Preferuje rędziny, gleby gliniaste, bogate w węglan wapnia. Rzadko występuje na glebach lekkich.
Ostróżeczka polna (Consolida regalis) z rodziny jaskrowatych. - pokrój rośliny (fot. 1 czerwca)
 
Kwiaty ostróżeczki polnej (Consolida regalis) są grzbieciste, niebieskie lub różowoniebieskie zebrane w luźne grona.
Pąk kwiatowy ostróżeczki polnej. Kielich o jajowatych działkach, górna z nich zakończona jest ostrogą skierowaną ku tyłowi i lekko zagiętą do przodu.
Ostróżeczka polna należy do rodzaju Consolida Gray liczącego od 40 do 52 gatunków. Niektóre gatunki uprawiane są jako ozdobne, zwłaszcza ostróżeczka ogrodowa.
Łodyga ostróżeczki polnej (Consolida regalis) jest wzniesiona i rozgałęziająca się (wysokość do 70 cm), liście potrójnie trójsieczne, podzielone na równowąskie łatki.
Korona kwiatu ostróżeczki polnej (Consolida regalis) składa się z dwóch zrośniętych płatków, z tyłu zakończonych ostrogą schowaną pod ostrogą kielicha.
Ostróżeczka polna (Consolida regalis) kwitnie od czerwca do września. Przedprątne kwiaty zapylane są głównie przez trzmiele.




--------------------------


Ostróżeczka polna (Consolida regalis S.F. Gray) – gatunek rośliny należący do rodziny jaskrowatych. Występuje w stanie dzikim w środkowej Europie. W polskiej florze jest archeofitem. Roślina jednoroczna, czasami dwuletnia.

Liście - potrójnie trójsieczne, podzielone na równowąskie łatki. Ogonki liści owłosione. Liście są zielone, skrętoległe, potrójnie trójsieczne, podzielone na równowąskie odcinki, krótko owłosione. Dolne są na ogonkach, a górne siedzące.

Kwiaty  -  grzbieciste, niebieskie lub różowoniebieskie w luźnych gronach. 5-działkowy kielich o jajowatych działkach, górna z nich zakończona jest ostrogą skierowaną ku tyłowi, lekko zagiętą do przodu. Korona składa się z dwóch zrośniętych płatków,z tyłu zakończonych ostrogą schowaną pod ostrogą kielicha. Przysadki kwiatowe dużo krótsze od szypułek. Przedprątne kwiaty zapylane są przez błonkówki (głównie trzmiele). Roślina miododajna.
Kwitnie od czerwca do września.

Owoc  -  nagi, spłaszczony, zwężony w długą szyjkę mieszek o długości ok. 1 cm, zawierający ciemnobrunatne nasiona o długości ok. 2 mm, odwrotnie jajowate, pokryte brodawkami.

Korzeń  -  wrasta w ziemię do głębokości 50 cm, dzięki czemu roślina może przetrzymać długie okresy suszy. Korzenie są brunatne, słabo rozgałęzione, wrzecionowate.

Siedliska - brzegi dróg, wysypiska, suche ugory oraz w zbożach (głównie ozimych) jako chwast segetalny.

Preferuje rędziny, gleby gliniaste, bogate w węglan wapnia. Rzadko występuje na glebach lekkich. Roślina wapieniolubna i wskaźnikowa gleb ilastych.

Roślina słabo trująca - całe ziele, nasiona oraz kwiaty zawierają alkaloidy mogące powodować podrażnienia skóry, biegunkę, wymioty, problemy z oddychaniem, obniżenie ciśnienia krwi

Ostróżeczka polna - roślina lecznicza:

  • Ziele (Herba Consolidae) zawiera alkaloidy i saponiny.
  • W weterynarii oraz w medycynie ludowej stosowano je do zwalczania pasożytów zewnętrznych (wszy i pchły). Wyciąg z ziela znajduje się w stosowanym obecnie preparacie "Delacet" przeciw wszom.
  • Kwiatów używano dawniej do barwienia sukna na zielono, a po zmieszaniu z ałunem na niebiesko.

**********

Ostróżeczka (Consolida Gray) – rodzaj roślin należących do rodziny jaskrowatych obejmujący około 40-52 gatunki. Najwięcej przedstawicieli rodzaju występuje w Azji południowo-zachodniej i środkowej, kilkanaście gatunków rośnie w Europie. Poza tym liczni przedstawiciele rodzaju zostali introdukowani na inne kontynenty. Są to rośliny jednoroczne rosnące głównie w miejscach suchych. Niektóre gatunki uprawiane są jako ozdobne, zwłaszcza ostróżeczka ogrodowa.



źródło 1, źródło 2


6890

ostróżeczka polna, ostróżeczka polna wygląd, ostróżeczka polna jak wygląda, ostróżeczka polna zdjęcia, ostróżeczka polna zdjęcia opis, Consolida regalis opis zdjęcia, ostróżeczka polna chwile zachwycone, niebieskie kwiaty z ogonkiem, niebieskie kwiaty na łące, niebieski kwiat 5 płatków, modrzewiec niebieskie kwiaty, ładne niebieskie kwiaty polne

2 komentarze:

  1. Dziękuję, Aniko. Myślę, że teraz poznam roślinę po charakterystycznym ogonku kwiatów.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Rozpoznasz ją na pewno. Jest bardzo ładna, przynajmniej moim zdaniem :-)

      Usuń