Mniszki złociste, a jasnoty purpurowe

Jeszcze kilka dni i mniszki przekwitną, stając się dmuchawcami. Na razie żółcą się wesoło na trawnikach, skarpach, przydrożach czy w ogrodach. Wyglądają tak ładnie, wręcz apetycznie, że miałabym ochotę skosztować majowego miodku, albo i wina kwiatowego sporządzonego z kwiatów tych roślin.

Mniszek pospolity, mniszek lekarski (Taraxacum officinale F. H. Wigg.) - wieloletnia roślina z rodziny astrowatych.

Na miejskich trawnikach mniszki pospolite najwyraźniej lubią towarzystwo jasnoty purpurowej, a także maleńkich niebieskich przetaczników. Robi się coraz bardziej kolorowo.

Mniszek pospolity (Taraxacum officinale F. H. Wigg.) - w Polsce bardzo pospolity, występuje na całym niżu i w niższych położeniach górskich.

Kwitnąca mahonia pospolita

Od dawna znam liście tego krzewu, zielone nawet zimą. Często dodaje się je do nagrobnych wieńców, ale i do kompozycji świątecznych. Dotąd nie widziałam jednak (nie zwróciłam uwagi!) jak kwitnie mahonia pospolita, zwana ostrolistną (to ze względu na nieco ząbkowane liście zakończone małymi cierniami). A kwitnie właśnie teraz (w kwietniu i maju) i to całkiem efektownie.
Najpierw zobaczyłam ją w parku - trudno byłoby przeoczyć dziesiątki krzewów o błyszczących, zielono fioletowawych (i znajomych z wyglądu) liściach, kwitnących na żółto, bądź zielono żółto. A potem? Ze zdziwieniem zaczęłam zauważać ją w podglądanych od lat ogrodach.

Mahonia pospolita, mahonia ostrolistna, ościał pospolity (Mahonia aquifolium (Pursh) Nutt.) - gatunek krzewu należący do rodziny berberysowatych.

Mahonia pospolita, mahonia ostrolistna, ościał pospolity (Mahonia aquifolium (Pursh) Nutt.) to wiecznie zielony krzew o wysokości 50-150 cm. Pochodzi z zachodniej części Ameryki Północnej.

Kwitnący cyprysik Lawsona

Nie róbcie sobie wyrzutów, jeśli dotąd nie zauważyliście kwiatów cyprysika Lawsona - są naprawdę maleńkie! Wyrastają na końcach łuskowatych liści i ledwie je widać. Warto się jednak rozejrzeć i samemu je zobaczyć, póki jeszcze kwitną. Znacie przecież różne iglaki, chętnie sadzone np. w szpalerach jako żywopłoty? Oczywiście, w Polsce uprawia się kilka gatunków roślin z rodziny cyprysowatych i wiele odmian, ale podobno tylko cyprysik Lawsona posiada czerwone (amarantowe!) kwiaty męskie.
Tak, wiem, że używam niewłaściwej nazwy - tak naprawdę nie są to kwiaty, lecz mikrosporofile (męskie liście zarodnionośne u roślin naczyniowych), zebrane w drobne, szyszkowate strobile na końcach pędów, ale co tam - wiadomo, o co chodzi. Czyż nie są urocze??

Uwaga! Początkowo zidentyfikowałam te roślinę jako żywotnik zachodni i podałam jej opis botaniczny. Nieco później natrafiłam na zdjęcia charakterystycznych przecież kwiatów cyprysika i... długo nie mogłam zabrać się za poprawienie tego wpisu. W końcu wymyśliłam jak to zrobić - zmieniłam tytuł i opisy zdjęć, nie zmieniając... linku prowadzącego do tego wpisu :-)

Cyprysik Lawsona (Chamaecyparis lawsoniana) - gatunek zimozielonego drzewa należący do rodziny cyprysowatych. Dziko występuje na zachodnim wybrzeżu USA, w Kalifornii i Oregonie (głównie w wilgotnym, morskim klimacie). W rozlicznych formach sadzony w Europie jako drzewo ozdobne.

Cyprysik Lawsona (Chamaecyparis lawsoniana) to duże drzewo ze stożkowatą, nisko osadzoną koroną z wierzchołkiem przypominającym pióropusz (u żywotników jest wyprostowany). W  naszym klimacie dorasta do 25 m, a wiele z jego odmian nie przekracza 2-3 m. wysokości.

Wiosna trwa (1)

Z dnia na dzień przybywa barw, mimo zmiennej, często pochmurnej aury. Ostatnio mam mniej wolnego czasu, ale i tak udało mi się zrobić trochę wiosennych kadrów. Obsypane białymi kwiatkami mirabelki i śliwy zaczynają już wypuszczać listki. Wokół krzewów i drzewek ścieli się biały "śnieg" opadłych płatków. Wkrótce przekwitną i tak oto minie jeden z cudów wiosny.
Próbowałam uwiecznić chwile obfitego kwitnienia mirabelek - oto kilka zdjęć z ostatnich dni.

Kwitnące drzewko, kwitnąca mirabelka

Kwitnące drzewko, kwitnąca mirabelka

Kwiczoł i zmiany początek

W Małym Parku, w którym rosną jesiony, lipy, głogi, klon oraz krzewy lilaka i śnieguliczek widuję kilka gatunków ptaków - kawki, wrony, gawrony, gołębie i kwiczoły (możliwe, że są jeszcze inne). Dziś krótka opowieść o kwiczole, ale najpierw taka uwaga - wszystkie ww. gatunki, poza gołębiami, na terenie Polski objęte są ochroną - ścisłą lub częściową!
     Kwiczoła nie sposób przeoczyć. Choć jego ubarwienie nie jest jaskrawe, to jednak jest dość kontrastowe i charakterystyczne - żółty dziób, szara głowa z jaśniejszymi "brwiami", cętkowana pierś, jasny brzuch, brązowe skrzydła i ciemny ogon. Sam ptak jest niemały (mniej więcej wielkości kosa) i dość często się odzywa.
Kwiczoły zwracają uwagę swym zachowaniem - widuję je przemykające wśród traw, zajęte niemal metodycznym poszukiwaniem pożywienia lub rzadziej - stojące w miejscu i bacznie obserwujące otoczenie. Czasem można podejść do nich na kilkanaście kroków - owszem, nieustannie się rozglądają, ale nie są zbyt lękliwe. Uciekają dopiero, gdy odległość skróci się do kilku metrów, do ostatniej chwili przetrząsając teren w poszukiwaniu owadów i dżdżownic.

Kwiczoł (Turdus pilaris) – gatunek niewielkiego ptaka wędrownego z rodziny drozdów (Turdidae). W Polsce objęty ścisłą ochroną gatunkową. Występuje na całym obszarze kraju, miejscami dość licznie. Podczas zimowych przelotów bywa bardzo liczny, co roku też pewna część osobników zimuje.

Nadeszła wiosna. Czas na zmianę

Wiosna nareszcie nadeszła! Poznałam ją przede wszystkim po kwitnących mirabelkach.

Śliwa domowa mirabelka (mirabelka; Prunus domestica L.)

Choć pąki liściowe na drzewach coraz bardziej nabrzmiewają, to upłynie jeszcze kilka tygodni nim wszystko się zazieleni. Na burym tle zeschłych traw i bezlistnych drzew, mirabelki obsypane tysiącami drobnych, białych kwiatków wręcz oszałamiają swym widokiem.

Inne drzewa nie ocknęły się z jeszcze, np. ta wierzba o spiralnie poskręcanych konarach (może to wierzba mandżurska?).

Wtyki - straszyk i łąkowy

Nie od razu rozpoznałam pluskwiaka, który rozgościł się na kwiatach dzwonka okrągłolistnego. Intensywnie czerwone czułki owada tak mnie zaabsorbowały, że dopiero po dłuższej chwili pomyślałam, że przypomina on wtyka straszyka... którym przecież był. Przedstawiam dziś najpospolitszego w Polsce pluskwiaka z rodziny wtykowatych (na świecie żyje ok. 2 tysiące gatunków, u nas zaledwie 17).
Straszyki szczawiowce vel wtyki straszyki widywałam już wcześniej, ale tamte wydały mi się całe brązowe, ledwie widoczne wśród liści wrotycza, który najwyraźniej sobie upodobały. Poruszały się niespiesznie, choć rzadko trwały w bezruchu, najczęściej zajęte... kopulowaniem.
Nigdzie o tym nie czytałam, ale oglądając zdjęcia larw straszyków w Internecie, przyszło mi na myśl, że pluskwiaki (te i inne) wykazują instynkty rodzicielskie. Również i ja spotkałam larwę straszyka, której bezpieczeństwa strzegł osobnik dorosły.

Wtyk straszyk, straszyk szczawiowiec (Coreus marginatus) – gatunek owada z rzędu pluskwiaków należący do rodziny wtykowatych (w  Polsce występuje 17 gatunków).

Owady na łące - bzygowate

Wiosna (astronomiczna) nadeszła dość niepostrzeżenie. Gdyby nie coraz śmielsze odgłosy ptaków, zgrubiałe pąki na drzewach i krzewach oraz ciut dłuższe dni, trwałabym w przeświadczeniu, że jesienio-zima trwa nadal. Stało się jednak - mamy wiosnę i prędzej czy później nadejdą cieplejsze dni, a wkrótce pojawią się nie tylko kwiaty, ale i owady.
Dawno temu przedstawiłam zdjęcia owadów (link), które są muchami, albo mi je przypominały. Byłam dość zdziwiona ich różnorodnym wyglądem. Dziś przedstawiam kilka innych owadów - te z kolei należą do rodziny bzygowatych. Przyznaję, że niektóre mają niepiękne nazwy - np. gnojka czy gniłun. Zapewne odnoszą się do ich okresu larwalnego i miejsc gdzie się rozwijają. Jednak dorosłe owady wyglądają całkiem sympatycznie, tak przynajmniej uważam. Tym bardziej, że są niegroźne. Pomimo ostrzegawczego ubarwienia, upodabniającego je do os czy pszczół, nie mają żądeł. Są za to ważnymi zapylaczami kwiatów wielu roślin.

Gnojka wytrwała (Eristalis tenax) - owad z rodziny bzygowatych. Długość ciała 12-16 mm. Skrzydła przezroczyste bez plam. Odwłok błyszczący, z żółtymi plamami na 2 i często i na 3 tergicie. Oczy czarne, marmurkowate. Czas lotu od marca do października (fot. 17 sierpnia)

Gnojka wytrwała (Eristalis tenax) - występuje pospolicie na różnych siedliskach. Samice składają jaja w locie, umieszczając je w zanieczyszczonych zbiornikach wody, nieczystości lub gnojówce. Larwy odżywiają się odfiltrowanymi z wody cząstkami organicznymi. Rozwój larw trwa ok. 2 tygodnie.

Kwitnące krzewy

W lutym przedstawiłam kwiaty drzew. Było ich tyle, że zdjęcia trzeba było podzielić na cztery części. Dziś kilkanaście zdjęć kwiatów krzewów. Nie wszystkie są "nowe", część już opisałam (można je znaleźć również pod etykietą "krzewy"), ale kilka gatunków gości tu po raz pierwszy.
     Na początek wiciokrzew, czy raczej suchodrzew Maacka. Dwa, może trzy rosną przy ścieżce wzdłuż Łąki Wschodniej. Na początku maja zwróciłam uwagę na symetryczny układ gałązek i liści. Przy każdej parze liści pojawiły się dwie pary pączków kwiatowych. W drugiej połowie maja zakwitły tak:

Wiciokrzew/suchodrzew Maacka (Lonicera maackii) - gatunek krzewu, rzadko małego drzewa z rodziny przewiertniowatych. Kwiaty białe, dwuwargowe o długości 2 cm, wyrastają parami zgrupowanymi w klastry. Kwitnie od połowy wiosny do początku lata (fot. 22 maja)

Ognicha, gorczyca polna

Gorczyca polna, ognicha (Sinapis arvensis) – gatunek rośliny należący do rodziny kapustowatych. 

Przedstawiam dziś gorczycę polną, chwast segetalny, który zyskał rangę superchwastu, gdyż uodpornił się na zwalczanie środkami chemicznymi.
W mojej okolicy roślina ta nie występuje zbyt powszechnie, znacznie częściej napotykam inne gatunki kapustowatych kwitnące na żółto. Wg opisów botanicznych gorczyca polna przypomina rzepak, można też pomylić ją z rzodkwią świrzepą. Ja dodałabym jeszcze pewnie niejeden gatunek.
    Przypuszczam, że oko botanika z łatwością rozpozna różne kapustowate, o ile istnieje możliwość zobaczenia całej rośliny, najlepiej w naturze. Jednakże gdy na zdjęciu widzi się tylko kwiaty, wówczas wątpliwości się mnożą. W takim przypadku (gdy brakuje zdjęć liści i łodygi), niekiedy kwiaty gorczycy polnej myliłam ze stuliszem Loesela - tę roślinę przedstawiłam TUTAJ.
     Istnieje całkiem sporo pospolicie występujących roślin kapustowatych, posiadających żółte kwiaty, np. gorczycznik pospolity, rukiewnik wschodni, rukwiślad, ożędka groniasta (pewnie jest ich więcej, ale podałam te, których kwiaty wydały mi się dość podobne). A jest jeszcze gorczyca biała...
Choć rozróżnienie tych roślin może sprawiać kłopoty, teraz wiem, że oprócz sfotografowania kwiatów trzeba zwrócić uwagę na ogólny pokrój oraz liście i łodygi.
A wracając do gorczycy polnej - kilka okazów rosło na Przedpłociu, dopiero rozkwitały. Nie zdążyłam sfotografować ich owoców, gdyż dzień czy dwa później ten skrawek ziemi został starannie wypielony.

Warzęcha, chrzan pospolity

Pióropusze liści chrzanu dość często spotykam, choćby na trawnikach czy poboczach dróg. Jednak kwitnące rośliny zobaczyłam ubiegłej wiosny. Okazuje się, że chrzan pospolity zakwita dopiero w trzecim roku swego życia. Przyglądając się gęstym wiechom drobnych, białych kwiatków i tworzących się owoców (łuszczynek), nie sposób było przeoczyć mięsiste, duże (czasem ogromne!) i ładnie wykrojone liście.
Choć na polach uprawnych czy terenach zieleni miejskiej, chrzan pospolity jest uważany za uciążliwy chwast, to ja nie zaprzeczę jego urodzie, o właściwościach leczniczych, konserwujących, kulinarnych czy kosmetycznych nie wspominając.

Chrzan pospolity (Armoracia rusticana) – gatunek rośliny z rodziny kapustowatych. Nazwy ludowe : warzęcha, warzucha.

Wierzba biała, ta srebrna

Zdjęcie powyżej przedstawia najokazalszą w mej okolicy wierzbę białą, ale opis gatunku rozpocznę od drzew, które najczęściej mijam po drodze.
Pod koniec ubiegłej zimy wiele się zmieniło - ni stąd, ni zowąd przycięto wszystkie drzewa rosnące pod i w pobliżu linii energetycznych, także i te trzy wierzby. Wówczas wyglądały żałośnie...

Wierzba biała, wierzba srebrna, wierzba pospolita (Salix alba L.) – gatunek drzewa należący do rodziny wierzbowatych. Jest to wysokie i okazałe drzewo liściaste o grubym, zwykle dość krótkim, często wielokrotnym pniu i szerokiej koronie.

Jednakże później, gdy drzewa się zazieleniły, ucięte konary przestały być widoczne. Wierzby pięknie się prezentowały, a ja wręcz zapomniałam o wiosennych "porządkach".